این میدان یکی از بزرگترین منابع گازی مستقل جهان می باشد که بر روی خط مرزی مشترک ایران و قطر در خلیج فارس و به قاصله 100 کبلومتری ساحل جنوبی ایران قرار دارد. میزان دخیره در جای بخش مربوط به ایران بالغ در 8% کل ذخایر گازی جهان و حدود 50% دخایر گازی کشور است. با توجه به رشد تقاضا جهت مصرف گاز در داخل کشور و اهمیتی که میعانات گازی این میدان در امر صادرات داراست توسعه این میدان در فازهای مختلف در دستور کار شرکت ملی نفت ایران قرار گرفت. بندر عسلویه در 270 کیلومتری جنوب شرقی بوشهر نیز به عنوان منطفخ ساحلی برای ایجاد تاسیسان خشکی و پشتیبانی این میدان انتخاب گردید. در راه انجام توسعه میدان گازی پارس جنوبی پروژه های متعدد عملیاتی طراحی و به اجرا در آمده است که در یک تقسیم بندی کلی میتوان پروژه های مربوطه را به 2 بخش خشکی و دریایی تقسیم نمود.پروژه های خشکی عمدتا شامل پالایشگاههای گازی و احداث خطوط لوله انتفال گاز و تاسیسات زیربنایی می شود و پروژههای دریایی نیز شامل ساخت سکو های دریایی – خطوط لوله زیر دریا و عملیات حفاری در دریاست که شرکت ملی نفت ایران با هدف جلب سرمایه خارجی با جهت توسعه صنایع نفت و گاز و پتروشیمی- سعولت در امر بهره برداری و صادرات منابع نفت و گاز میدان مذکور در سواحل میدان پارس جنوبی اقدام به ایجاد تاسیسات و زیرساخت های عمرانی – حمل و نقل و اسکله های صادراتی نموده است نا از این طریق اهداف توسعه میدان گازی یاد شده در شرایطی هموارتر تحقق یابدو تاسیسات ایجاد شده که زیر نظر مدیریت منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس اداره می شود این امید را ایجاد نموده است نا امتیازات و ویژگی های منطقه از جمله دسترسی به بنادر و آبراههای بین المللی کشور های جنوب خلیج فارس و خاور دور و بنادر کشور, دسترسی به شبکه شریانی شوسه داخلی و بین المللی و برخورداری از تاسیسات پشتیبانی بتواند جذابیت های لازم را در امر جلب سرمایه های خارجی با هدف توسعه صنعت و اقتصاد کشور صورت خواهد گرفت ایجاد نماید.

مشخصات مراحل مختلف توسعه ميدان پارس جنوبی

» منبع: شرکت ملی نفت ايران

مکانیسم واکنشهای کاتالیزوری جامد
فرضیات اساسی که برای بیان مکانیسم واکنشهای کاتالیستی جامد بیان می شود
عبارتند از :
1- نفوذ ترکیب شونده ها از توده سیال به سطح کاتالیست و داخل حفره ها
2- جذب ترکیب شونده ها بر روی سطوح فعال
3- واکنش ترکیب شونده ها با هم روی سطح برای تشکیل محصولات
4- دفع محصولات از سطح کاتالیست
5- نفوذ محصولات از نزدیک سطح به توده سیال

فاکتورهای مؤثر بر واکنشهای کاتالیستی
هر یک از پنج فرض ذکر شده در قبل تأثیرپذیر از یکی یا بیشتر از عوامل ذیل هستند:
1- فاکتورهای دینامیک سیال (مثل سرعت جرمی)
2- خواص کاتالیست، نظیر اندازه ذرات، تخلخل، اندازه حفره ها و مشخصات سطح
3- مشخصات نفوذی ترکیب شونده ها و محصولات
4- انرژی اکتیواسیون لازم به منظور جذب یا دفع (ترکیب شونده ها و محصولات)
5- انرژی اکتیواسیون واکنش انجام شده روی سطح
6- فاکتورهای حرارتی، نظیر دما و خواص ترموفیزیکی
مثالهایی از واکنشهای کاتالیزوری متداول در صنعت در جدول زیر نشان داده شده است.

» فرستنده: محسن حيدري

همچنین  آگاهی از اصطلاحات رایج در رشته مربوطه هر دانشجو ، باعث پیشرفت او در این زمینه است.

لذا سایت مهندسان پالایش بر آن شد که فرهنگ کاملی از اصطلاحات رایج در مهندسی شیمی را گردآوری کرده و در اختیار شما کاربران گرامی قرار بدهد.

فایل مربوطه را می توانید از لینک زیر دریافت کنید:

http://www.4shared.com/file/61849661/70e900c3/GPSA1.html

بر این اساس دو رشته آكادمیك جدید- كه البته سالهاست بصورت تجربی در صنعت مورد بهره برداری واقع می شود- در دانشگاه صنعت نفت ایجاد شده كه در مقایسه با سایر رشته های دانشگاهی بسیار جوانتر و شاید ناشناخته تر باشد. این رشته در كنار رشته های صنایع بالادستی  نفت ازجمله مهندسی اكتشاف-استخراج –مخازن هیدروكربوری-حفاری ومهندسی بهره برداری به عنوان یك مكمل بسیار اثرگذار محسوب میشود كه بدون این رشته سایر رشته ها ی نفتی جهت رسیدن به سر منزل مقصود باز می مانند ود رصنایع پایین دستی نفت از جمله مهندسی پالایش-مهندسی پتروشیمی وپلیمر وطراحی فرآیند و...هم از اهمیتت بسیار بالیی برخوردار بوده تا جاییكه بسیاری از كارشناسان براین باورند كه با توجه به وسعت كاربرد وقلمرو كارائی این رشته در تمام حوزه های نفت وگاز وپتروشیمی و...این رشته را باید زیرمجموعه مهندسی نفت به شمار آورد وتحت عنوان «مهندسی نفت- گرایش:ایمنی و بازرسی فنی»   به صورت رسمی شناخته شود.

از آنجا كه تا یكی دوماه آینده نتایج كنكور سراسری مشخص خواهد شد ودر دفترچه انتخاب رشته نام این دو رشته خواهد آمد وظیفه دانستم به عنوان كسی كه فارغ التحصیل این رشته و از همین پایگاه علمی برخاسته وبا جایگاه این رشته در صنایع نفت وگاز آشنایی نسبتا كافی و وافی دارد و از نزدیك با این رشته و متخصصان آن سروكار دارد جهت آشنایی و استحضار و اشراف كامل علاقمندان به توضیح این دو رشته بپردازم:

دوره كارشناسی « مهندسی ایمنی و بازرسی فنی » برای اولین بار در ایران در سال تحصیلی دانشگاهی 71-1370 شمسی در دانشكده مهندسی نفت شهید تندگویان آبادان ایجاد شده كه مطابق مصوبات وزارت علوم تحقیقات و فن آوری ( وزارت فرهنگ و آموزش عالی وقت ) این رشته شاخه ای از « مهندسی شیمی » محسوب می شود.
دوره كارشناسی « مهندسی ایمنی و بازرسی فنی » به دو گرایش اصلی تقسیم می شود:

الف )‌ مهندسی شیمی- بازرسی فنی    ب) مهندسی شیمی- ایمنی و حفاظت
جهت بهتر شناخته شدن این دو گرایش و عدم اختلاط آن با سایر موارد،  هر كدام از رشته ها بصورت جداگانه مورد بررسی واقع شده كه  گرایش شماره (الف ) را در مقاله ای در همین سایت معرفی نمودیم و ووعده نمودیم در فرصتی مناسب گرایش دیگر این رشته ،شماره(ب) را معرفی نماییم. اکنون به توضیح ومعرفی این گرایش یعنی « مهندسی شیمی- ایمنی و حفاظت »می پردازیم.

مشخصات کلی دوره کارشناسی« مهندسی شیمی - ایمنی وحفاظت»
در اجرای بند «ب» اصل دوم و بند های3 و 13 اصل سوم و ایجاد شرایط تحقق بند4 همین اصل و نیز اجرای اصل     سی ام و بند 7 اصل چهل و سوم شرایط تحقق بند های 8 و 9 این اصل و اصول دیگر  قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و با عنایت به لزوم ایجاد وتوسعه صنایع  نفت وگاز پتروشیمی و پلیمر برای استفاده از ارزش افزوده محصولات آنها در جهت توسعه اقتصاد ملی و با توجه به وجود امكانات بالقوه در كشور  جهت گسترش صنایع پتروشیمی و پلیمر و نیاز روز افزون كشور به متخصصان وکارشناسان متعهد جهت بهره بره برداری واداره صنایع مذکور دوره کارشناسی « مهندسی ایمنی و بازرسی فنی » با مشخصات زیر در محدوده « شاخه ایمنی و حفاظت » تدوین شده است .

1-    تعریف و هدف :
دوره كارشناسی شاخه ایمنی و حفاظت یكی از دوره های عالی فنی و مهندسی می باشد كه هدف آن تربیت متخصصان ایمنی و حفاظت ( افراد – دستگاهها ، محیط كار و محیط زیست ) در صنایع  نفت وگاز وپتروشیمی و پلیمر است . این دوره مشتمل بر دروس پایه و اصلی« مهندسی شیمی» می باشد  و دروس تخصصی آن در زمینه های مهندسی ایمنی ، بررسی و كنترل آلودگیها در محیط زیست و محیط كار و جلوگیری از ضایعات انسانی و اقتصادی می باشد .

2-    طول دوره و شكل نظام :
طول دوره كارشناسی با كارآموزی 4 سال می باشد و كلیه دروس آن می تواند در 8 ترم برنامه ریزی شود . طول هر ترم 17 هفته است  هر واحد درسی بصورت نظری بمدت 17 ساعت و به صورت آزمایشگاهی 34 یا 51 ساعت و كارگاهی بمدت 51 ساعت در طول نیمسال تحصیلی می باشد.

 تعداد كل واحد های درسی 146 واحد بشرح زیر و 7 واحد كار آموزی و پروژه است :
4-1 دروس عمومی    23 واحد
4-2 دروس پایه     28 واحد
4-3 دروس اصلی    60 واحد
4-4)دروس تخصصی 35 واحد
4-4كارآموزی و پروژه    7 واحد

5- نقش و توانایی
دوره كارشناسی مهندسی شیمی شاخه« ایمنی و حفاظت» بمنظور احراز توانایی های زیر برنامه ریزی شده است .
5-1 آشنایی و وقوف كامل به استاندارد های ایمنی كه در طراحی و ساخت و كار با دستگاههای نفت وگاز و پتروشیمی بكار می رود و همچنین شرایط ایمنی در ساخت واحد های پتروشیمی در ایران .
5-2 وقوف كامل به استانداردهای حفاظت محیط زیست از نظر آلودگی های آب و هوا و محیط كار و محیط زیست ، اطلاع از این استاندارد ها در ایران
5-3 وقوف كامل به استاندارد های آب آشامیدنی ، تصفیه فاضلاب های صنعتی و بهداشتی و نظارت بر عملیات اجرائی بمنظور حصول اطمینان از سلامت افراد و حفاظت از محیط ریست.
5-4 وقوف كامل به مقررات ایمنی عمومی و پیش بینی های لازم برای انجام عملیات مختلف از نظر ایمنی و رعایت مقررات مربوطه در قانون كار.
5-5 توانائی طراحی سیستم های ایمنی و آتش نشانی و اعلام خطر برای جلوگیری از ضایعات انسانی ، لطمات اقتصادی و خطر اشتعال و انفجار
5-6 وقوف كامل به خواص شیمیایی خطرناك از قبیل : اسید ها ، بازها و نمك ها ، فلزات سنگین ، سموم فرار و غیر فرار – آلی و معدنی و روش های نگهداری – دفع ضایعات و مقابله با آنها
5-7 وقوف كامل به بیماریهای حرفه ای و ضایعاتی كه در اثر كار در محیط های گوناگون و با مواد خطرناك و دستگاههای مختلف حادث می گردد و راههای مقابله و پیشگیری از حوادث ، تلفات ، نقص عضو و بیماریهای مزمن شغلی .
5-8 وقوف كامل به شرایط و محیط های بالقوه خطرناك و توصیه مشخصات لازم جهت دستگاههائی كه قرار است در اینگونه مكانها نصب و راه اندازی گردد.
5-9 آشنایی با كار و واحد های عملیاتی و تعمیراتی و تشخیص موارد خطر آفرین و تهیه دستورالعمل های مناسب ایمنی .
5-10 توانایی لازم جهت طراحی سیستم های جلوگیری از آلودگی هوا و آب در واحد های صنعتی
5-11 توانایی مطالعه و تحقیق در مورد خطرات گازهای سمی و قابل اشتعال و انتخاب بهترین وسائل سنجش میزان گازها  و وسائل و لوازم ایمنی
5-12 توانایی برآورد اقتصادی طراحهای ایمنی و حفاظت محیط زیست و انتخاب بهترین و با صرفه ترین روشها
5-13 توانایی و تخصص لازم جهت تعیین مشخصات برای تهیه وسائل مصرفی در ایمنی آتش نشانی و حفاظت محیط زیست در واحد های نفت وگاز و پتروشیمی
5-14 توانایی تجزیه و تحلیل آمارهای حوادث و اتفاقات ، تعیین منابع انسانی و عوامل مهم ایجاد حادثه و پیشنهاد تغییرات و اصطلاحات فنی و ارائه روش ها و دستورالعمل های جدید جهت پیشگیری و تقلیل میزان حوادث
5-15 فارغ التحصیلان این دوره می توانند در كارخانجات صنایع پتروشیمی ، صنایع پلیمر ، صنایع نفت و پالایش و گاز و صنایع شیمیایی بعنوان كارشناس ارشد ایمنی و حفاظت محیط زیست عهده دار امور  گردند .

5-16 تحقیق و آزمایش و مطالعه در زمینه بهبود عوامل مهم در آلودگی های مهم محیط زیست و ارتفاء سطح حفاظت با كنترل و اجرای طرح های جدید تا رسیدن به استانداردهای قابل قبول جهانی.

3-    6): اهمیت و ضرورت
با عنایت به نقش اساسی وزیر بنائی صنایع نفت وگاز و پتروشیمی و پلیمر در توسعه اقتصادی كشور و نیاز مبرم این صنایع به كارشناسان ایمنی و حفاظت محیط زیست بمنظور تشخیص منابع خطر آفرین و اجرای طرح های مهندسی مقابله با خطر و همچنین آگاهی از منابع آلودگی محیط زیست و راههای فنی مقابله با آن و حفظ و حراست دستگاهها و نیروی انسانی در مقابل خطرات مالی و جانی ارائه این دوره از اهمیت حیاتی برخوردار می باشد .

تهیه کننده:بهرام خواجه احمدی
-مهندس ارشد ناظر برصادرات نفت خام-جانشین رییس منطقه 3 اداره کل نظارت بر صادرات ومبادلات مواد نفتی